Araç Kış Bakımı: Kışa Girmeden Yapılması Gereken Kontroller

Kış Bakımı Ne Zaman Yapılmalı?

Kış bakımını ilk kar yağışından önce, sonbaharın ortasında yapmak gerekir. Bunun iki nedeni var. Birincisi, soğuğun ortaya çıkardığı arızalar genellikle ilk soğuk sabahlarda görülür; bakımı bundan önce yapmak sizi yolda bırakacak sürprizleri önler. İkincisi, Kasım başından itibaren lastik servislerinde ve bakım istasyonlarında yoğunluk başlar.

Ticari araç sahipleri için ayrıca bir son tarih var: Şehirler arası yük ve yolcu taşıyan araçlarda kış lastiği zorunluluğu 15 Kasım'da başlar. Bakımı bu tarihten önce tamamlamak hem yasal hem pratik açıdan doğrudur.

Akü: Kışın İlk Arıza Veren Parça

Soğuk sabahlarda araç çalışmıyorsa sorunun büyük ihtimalle kaynağı aküdür. Sıcaklık düştükçe akünün verebildiği güç azalır; aynı anda koyulaşan motor yağı nedeniyle motoru çalıştırmak için daha fazla güç gerekir. Bosch'un verdiği bilgiye göre bir araç aküsünün ortalama ömrü 3–5 yıldır. Akünüz bu yaşa geldiyse, kışa girmeden test ettirmek en ucuz önlemdir.

Kontrolü bir multimetreyle kendiniz de yapabilirsiniz. Araç bir gece bekledikten sonra ölçülen voltaj 12,6 voltun üzerindeyse akü doludur; 12,4 voltun altındaysa şarj edilmesi gerekir. Motor çalışırken ölçülen değer 13,8–14,5 volt arasında olmalıdır; bu, şarj sisteminin aküyü doldurduğunu gösterir. Kutup başlarındaki beyaz-yeşil oksitlenmeyi temizlemek de bağlantının güvenilir olmasını sağlar.

Akü değişimi gerekiyorsa aracınızın amper, soğuk marş akımı (CCA) ve start-stop uyumu değerlerine uygun akü modellerini karşılaştırarak seçin. Start-stop sistemli araçlar EFB ya da AGM akü gerektirir; bu araçlara standart akü takılmamalıdır.

Lastikler: Mevsim, Diş Derinliği ve Basınç

Lastiklerin kış kontrolünde üç soru vardır: Doğru mevsim lastiği mi takılı, diş derinliği yeterli mi, basınç doğru mu?

Yaz lastiklerinin hamuru 7°C'nin altında sertleşir ve tutuşunu kaybeder. Kışı soğuk ve karlı geçen bir bölgede yaşıyorsanız ya da sık sık dağ yolu kullanıyorsanız, kış lastiğine geçme zamanı sıcaklıkların bu eşiğin altına inmeye başladığı dönemdir. Kış lastiğinde diş derinliği 4 mm'nin altına indiyse, lastik kar ve çamurda tutuşunu büyük ölçüde kaybetmiştir. Yasal alt sınır olan 1,6 mm ise yalnızca muayeneden geçmek için gereken değerdir.

Soğuk havada lastik basıncı da kendiliğinden düşer; sıcaklıktaki her 10°C'lik düşüş, basıncı yaklaşık 1 PSI azaltır. Bu yüzden ilk soğuklarla birlikte basıncı, lastikler soğukken araç etiketindeki değere göre yeniden ayarlayın. Kış lastiğine geçecekseniz, ebadınıza uygun kış lastiği seçeneklerini sezon başında, servis yoğunluğu başlamadan değerlendirmek zaman kazandırır. Yedek lastiğin basıncını ve durumunu da kontrol etmeyi unutmayın.

Antifriz: Doğru Oran Motoru Korur

Motor soğutma suyuna eklenen antifriz, sıvının soğukta donmasını ve motor bloğuna zarar vermesini önler. Antifrizin işi yalnız donmayı önlemek değildir; aynı zamanda soğutma sistemini korozyona karşı korur. Bu nedenle antifriz yazın da sistemde kalmalıdır.

Antifriz üreticisi Arm Enerji'nin sıkça sorulan sorular sayfasına göre yarı yarıya, yani %50 antifriz ve %50 su karışımı yaklaşık -37°C'ye kadar koruma sağlar. Daha soğuk bölgeler için oran %60–65'e çıkarılabilir; bu karışım koruma sınırını yaklaşık -56°C'ye taşır. %40'ın altındaki karışımlar korozyona karşı yeterli koruma sağlamadığı için önerilmez. Konsantre antifriz tek başına, su eklenmeden kullanılmamalıdır.

Antifriz tipi de önemlidir: Motorun yaşına ve üreticinin önerisine göre farklı renk ve kimyada antifrizler kullanılır. Farklı tipleri karıştırmak yerine kullanım kılavuzundaki tipi kullanın. Antifriz oranı servislerde basit bir ölçüm cihazıyla birkaç saniyede kontrol edilir; seviye düşükse önce sızıntı olup olmadığına baktırın.

Silecek, Cam Suyu, Far ve Frenler

Kış aylarında görüş, güvenliğin yarısıdır. Silecek lastikleri sertleşmiş, çatlamış ya da camda iz bırakıyorsa değiştirin. Cam suyu deposuna antifrizli cam suyu koyun; düz su ilk dondurucu gecede donar ve hem depoya hem pompaya zarar verebilir.

Farların, sis farlarının ve stop lambalarının çalıştığını kontrol edin; kışın gündüzleri bile görüş mesafesi kısalır. Arka cam rezistansının çalışması, sabahları buzlanmayı çözmek için gereklidir. Frenlerde balata kalınlığı ve fren hidroliği seviyesi, kaygan zeminde fren mesafesini doğrudan etkiler; bu kontroller periyodik bakımın bir parçası olarak serviste yapılmalıdır.

Tek Bakışta Kış Bakımı Kontrol Tablosu

Bütün kontrolleri aşağıdaki tabloda bir araya getirdik. Kendiniz yapabileceklerinizi ve servise bırakmanız gerekenleri ayrı işaretledik:

Continental'in kış ayları için otomobil bakım kontrol listesi, bu kontrollerin lastikle ilgili kısmını ayrıntılı olarak açıklar.

Bagajda Bulunması Gerekenler

Kış yolculuğunda beklenmedik bir durumda işinizi kolaylaştıracak küçük bir set hazırlayın:

• Takviye kablosu ya da taşınabilir akü takviye cihazı

• Buz kazıyıcı ve kar fırçası

• Kar zinciri (karlı güzergâh kullanıyorsanız) ve takma eldiveni

• El feneri, reflektör üçgeni ve reflektif yelek

• Battaniye, su ve uzun süre bozulmayan atıştırmalık

• Küçük bir kürek ve tutunmayı artırmak için kum ya da kedi kumu

Uzun yolculuklardan önce yakıt deposunu yarının üzerinde tutmak da iyi bir alışkanlıktır: Yolda beklemek zorunda kaldığınızda ısınmak için yakıta ihtiyaç duyarsınız.

Sıkça Sorulan Sorular

Araç kış bakımında neler yapılır?

Araç kış bakımında akü testi, lastiklerin mevsim tipi, diş derinliği ve basınç kontrolü, antifriz seviyesi ve donma koruma oranının ölçümü, silecek ve antifrizli cam suyu, aydınlatma, fren balatası ve hidroliği ile ısıtma sistemi kontrol edilir. Bu kontrollerin çoğunu kendiniz yapabilirsiniz.

Kış bakımı ne zaman yapılmalı?

Kış bakımı, sıcaklıkların 7°C'nin altına inmeye başladığı Ekim sonu ile Kasım başında, ilk kar yağışından önce yapılmalıdır. Kasım'dan itibaren servislerde yoğunluk başlar. Ticari araçlarda kış lastiği zorunluluğu 15 Kasım'da başladığı için bakım bu tarihten önce tamamlanmalıdır.

Kışın arabaya ne konur?

Kışın motor soğutma suyunda doğru oranda antifriz ve cam suyu deposunda antifrizli cam suyu bulunmalıdır. Lastikler soğuk ve karlı bölgelerde kış lastiğiyle değiştirilir. Bagajda takviye kablosu, buz kazıyıcı, battaniye ve karlı güzergâhlar için kar zinciri bulundurmak önerilir.

Antifriz ne zaman konur?

Antifriz motor soğutma sisteminde yıl boyunca kalmalıdır, çünkü yalnız donmayı değil korozyonu da önler. Kış öncesinde yapılması gereken, antifrizin seviyesini ve donma koruma oranını kontrol ettirmektir. Oran düşükse ya da sıvı uzun süredir değiştirilmediyse kış öncesinde yenilenmelidir.

Antifriz yüzde kaç olmalı?

Çoğu bölge için %50 antifriz ve %50 su karışımı önerilir; bu oran yaklaşık -37°C'ye kadar koruma sağlar. Çok soğuk bölgelerde oran %60–65'e çıkarılabilir. %40'ın altındaki karışımlar korozyona karşı yeterli koruma sağlamaz. Konsantre antifriz su eklenmeden kullanılmamalıdır.

Antifriz kaç derecede donar?

Donma noktası antifrizin suyla karışım oranına bağlıdır. %50 antifriz ve %50 su karışımı yaklaşık -37°C'ye kadar donmaz. %60–65 oranındaki karışım bu sınırı yaklaşık -56°C'ye taşır. Oranın doğru olup olmadığı servislerde basit bir ölçüm cihazıyla birkaç saniyede kontrol edilir.

Akü kışın neden biter?

Soğuk hava akünün kimyasal tepkimesini yavaşlatır ve verebildiği gücü azaltır. Aynı anda koyulaşan motor yağı nedeniyle motoru çalıştırmak için daha fazla güç gerekir. 3–5 yaşındaki ya da yarı boş bir akü bu yükü kaldıramaz. Kış öncesinde voltaj ölçümü, sorunu yolda kalmadan fark etmenizi sağlar.

Kış lastiği ne zaman takılır?

Kış lastiği, hava sıcaklığı 7°C'nin altına inmeye başladığında takılmalıdır. Türkiye'nin büyük bölümünde bu dönem Ekim sonu ile Kasım ortasına denk gelir. Şehirler arası yük ve yolcu taşıyan ticari araçlarda kış lastiği 15 Kasım – 15 Nisan arasında zorunludur.

Cam suyuna antifriz konmalı mı?

Evet. Düz su ilk dondurucu gecede donar; hem cam suyu deposuna hem de pompaya zarar verebilir ve kışın camı temizleyemezsiniz. Kış aylarında hazır antifrizli cam suyu kullanın ya da üreticinin önerdiği oranda cam suyu antifrizi ekleyin.

Kış bakımını kendim yapabilir miyim?

Akü voltajı, lastik diş derinliği ve basıncı, antifriz ve cam suyu seviyesi, silecekler ve aydınlatma kontrollerini kendiniz yapabilirsiniz. Antifriz oranının ölçümü, fren balatası ve hidroliği, motor yağı değişimi ve ısıtma sistemi kontrolleri ise servise bırakılmalıdır.